Բժիշկներ
Բժիշկ, ով պացիենտի աչքերում տեսել է հուսահատությունից հետո ծնվող երջանկությունը. ԱՐՏԱՎԱԶԴ ՍԱՀԱԿՅԱՆ
Փետրվարի 11-ին նշվում է Հիվանդի համաշխարհային օրը: Նման օր առանձնացելու նպատակն է հատուկ ուշադրության արժանացնել այն մարդկանց, ովքեր հայտնվել են հիվանդի կարգավիճակում:
Օրվա առիթով Med-Practic-ի զրուցակիցն է մի բժիշկ, ով մի կողմից բազմաթիվ հիվանդների փրկել է սեփական մարմինը խեղված տեսնելու դժոխային պատկերներից, մյուս կողմից՝ շատ-շատերին օգնել ունենալ իրենց երազանքների գեղեցիկ արտաքինը:
Մ. Հերացու անվ. ԵրՊԲՀ թիվ 1 Համալսարանական հիվանդանոցի ղեկավար, Վերականգնողական վիրաբուժության և պլաստիկ վիրաբուժության բաժանմունքի գլխավոր բժիշկ, Միկրովիրաբուժության և պլաստիկ վերականգնողական համալսարանական կենտրոնի բաժնի վարիչ Արտավազդ Սահակյանին պացիենտը ծանոթ է իր բոլոր հոգեվիճակներով:
– Բժշկության Ձեր ոլորտը շատ առանձնահատուկ է. պացիենտին փրկում եք ամենածանր հոգեվիճակներից ու պարգևում ամենից անսպասելի զգացողությունները:
– Անդրադառնալով հարցազրույցի առիթին՝ նախ կցանկանայի, որ հիվանդ մարդ չլիներ, ու բժիշկներն անգործ լինեին (ծիծաղում է.-խմբ.): Անձամբ ես կուզեի տեսնել «առողջ» պացիենտներ՝ զբաղվելով նրանց գեղեցկացմամբ, երիտասարդացմամբ՝ էսթետիկ խնդիրներով:
Մենք երկու տիպի պացիենտներ ենք ունենում՝ մարդիկ, ովքեր առողջ են և մեզ են դիմում էսթետիկ նպատակներով՝ արտաքինը շտկելու կամ ավելի երիտասարդանալու, երկրորդ խումբը մարդիկ են, ովքեր դիմում են մեզ վնասվածքի հետևանքով բացակայող մարմնամասը վերականգնելու խնդրով, օրինակ՝ ուռուցքները հեռացնելուց հետո: Բացի այդ, մեզ են դիմում նաև անհետաձգելի ցուցումներով հիվանդներ, այն է՝ մարմնամասի վնասվածք, այդ թվում՝ նաև անդամահատում: Կորցրել է թևը, ոտքը, ականջը… Արագ՝ 6-8 ժամվա ընթացքում արձագանքման դեպքում կարող ենք վերականգնել:
– Ասում են՝ Դուք հրաշքներ եք գործում. ինչպե՞ս է պացիենտի աչքերում ծնվում երջանկությունը հուսահատությունից հետո:
– Դա պետք է տեսնել… Մեզ մոտ հիմա մի տղա է բուժվում. տաս օր առաջ ձեռքն ենք վերականգնել: Հիմա երջանիկ ժպիտը դեմքին է: Նրան բերել էին ծայրահեղ ծանր, շոկային վիճակում: Թևը թողել էր վերելակի ու պատի արանքում, պոկվել, ընկել էր ցած՝ 11-րդ հարկից: Կարողացանք և՛ տղային փրկել, և՛ ձեռքը:
Պատկերացրեք՝ երիտասարդ տղա, ում ձեռքն ամբողջովին պոկված էր, տեսեք՝ նույն տղան այսօր ինչ ժպիտ ունի (ցույց է տալիս լուսանկարը հեռախոսի էկրանին-խմբ.): Նա ինձ ամբողջ կյանքում չի մոռանա, համոզվա՛ծ եմ: Այս վիրահատության հետ կապված տհաճ դիպված եղավ, երբ որոշ լրատվամիջոցներ հեղինակությունը վերագրեցին իմ օգնականին: Իհարկե, հարթվեց:
– Դուք նույն հանգստությամբ ցույց եք տալիս պոկված ձեռքի ու ժպտացող տղայի լուսանկարները: Երկա ՞ր ժամանակ է պահանջվել, որ ձեռք բերեք այս «իմունիտետը»: Համոզված եմ՝ պացիենտի համար ուղղակի կենսական է բժշկի նման հանգստությունը:
– Արդեն երեսուներկու տարի է, ինչ ղեկավարում եմ այս ծառայությունը: Ամռանը նմանատիպ երեք դեպք ունեցանք՝ երկու աղջիկ, որոնցից մեկի ձեռքն էր պոկվել, մյուսի՝ ոտքը, և երկու տարեկան երեխա, ում ձեռքն ամբողջությամբ մնացել էր մսաղացի մեջ. նման դեպքերում սովորաբար փրկարարներն են պացիենտին բերում: Բոլորն էլ արդեն լավ վիճակում են:
– Կարծում եմ՝ ծանր են նաև ուռուցքային հիվանդություններով տառապող պացիենտներին առնչվող դեպքերը:
– Ինչ վերաբերում է ուռուցքներով տառապող հիվանդներին, մենք հիմնականում գործ ենք ունենում հետուռուցքային՝ հետվիրահատական, շրջանում առաջ եկող խնդիրների հետ: Պատկերացրեք՝ հոգեկան ինչ ապրումների միջով է անցնում կինը, երբ քաղցկեղի հետևանքով հեռացնում են կուրծքը՝ բնավորության կտրուկ փոփոխություն, մեկուսանալու ցանկություն, հոռետեսություն: Եվ մենք վերականգնում ենք… Հետմիութենական տարածքում առաջին նման վիրահատությունն արվել է իմ կողմից՝ 1990 թվականին, երբ որովայնի առաջնային պատից ստեղծեցինք էսթետիկ առումով իրական կուրծք: Ցավոք, քչերն են տեղեկացված, որ նման վիրահատություն է կատարվում Հայաստանում: Քսանչորս տարվա ընթացքում ընդամենը քառասուն հիվանդ է դիմել այս վիրահատությանը:
– Շատ ու շատ պացիենտների կյանքում Դուք հավանաբար անմոռանալի մարդ եք դառնում: Պահպանվո՞ւմ է կապը նախկին հիվանդների հետ:
– Հիմնականում, այո, կապը պահպանվում է: Շատ-շատ նախկին պացիենտների հետ ունենք տարիների ջերմ հարաբերություններ: Հիվանդի ցավը պետք է կարողանալ ընկալել և վերաբերվել այնպես, ինչպես կուզենայիր վերաբերվեին քեզ, եթե հիվանդ լինեիր: Պացիենտին նայել ո՛չ թե որպես փողի շտեմարանի, այլ մարդու, ով քո օգնության կարիքն ունի: Սա շատ կարևոր հանգամանք է, որը մեր օրերում հաճախ փոփոխված ենք տեսնում: Բժիշկը միշտ խղճով և մարդկայնորեն պետք է մոտենա հիվանդին: Շատ հիվանդներ մեզ մոտ բուժվում են պետպատվերով:
– Ամենից շատ ո՞ր դեպքերում եք առնչվում հոգեբանական խնդիրների:
– Հոգեբանական խնդիրներն առավել սուր են գեղագիտական վիրաբուժության ընթացքում: Օրինակ՝ քիթը շտկելուց առաջ անց ենք կացնում մի քանի հոգեբանական, անգամ՝ պրովոկացիոն թեստեր, քանի որ վիճակագրությունը ցույց է տալիս՝ պացիենտների 40-50 տոկոսն ունի հոգեբանական, երբեմն հոգեկան շեղումներ: Այս դեպքում պետք է լուրջ ընտրություն կատարել՝ վիրահատե՞լ, թե՝ ոչ: Նմանատիպ դեպքերում նաև հոգեբանի հետ ենք համագործակցում:
11.02.2014 Աննա
07.05.2014
Մեդ-Պրակտիկ
05.05.2014
Հարգելի Աննա, բարև Ձեզ, ստորև տրամադրում ենք Արտավազդ Սահակյանի անհատական էջի հղումը, և Դուք կարող եք կապ հաստատել անմիջապես իր հետ՝ ստանալու Ձեր հարցերի պատասխանները.
https://www.med-practic.com/arm/6568/profile.html
Աննա
26.04.2014
Մեդ-Պրակտիկ
28.02.2014
Հարգելի Գայանե, բարև Ձեզ, ի՞նչը նկատի ունեք առաջադրած հարցով. որ առողջացման շրջանում է ծնվում երջանկությունն արդեն ոչ թե պացիենտի, այլ հիվանդի՞ աչքերում... Մենք նկատի ունենք հուսահատ պացիենտին, ով հետո ապրում է ուրախության պահեր: Եթե որպես օտար բառ նկատի ունեք, ապա այն՝ միջազգային բառ է:
Andranik Gulkanyan
26.02.2014
Գայանե
23.02.2014
Կարդացեք նաև
Պարոն Սողոյան, սկսում ենք բժիշկների հետ լակոնիկ հարցազրույց` պացիենտներին հուզող հարցուպատասխանի շրջանակում, որոնք շատ հաճախ են շրջանառվում բնակչության շրջանում: Առաջինը դիմում ենք Ձեզ:
- Հարց առաջին. ի՞նչ ասել է լավագույն բժիշկ, և ո՞ր հատկանիշներով են արժանանում այդ բնութագրին:
Լավագույն բժիշկը նա է, ում գործունեության շնորհիվ բուժառուն առողջանում է, բուժում, ապաքինվում, վերականգնվում, ունենում կայուն ախտադադար, և նա էլ, տվյալ դեպքում, տվյալ բուժառուի համար կլինի «աշխարհի ամենալավ բժիշկը», քանի որ ինքը հիվանդ էր, իսկ բժիշկն իրեն օգնեց, բուժեց, «ոտքի կանգնեցրեց», «փրկեց»: Էլ նրանից լավ ո՞վ կարող է լինել: Եվ սա բնական, մարդկային մոտեցում է:
Իսկ «լավագույն բժիշկ»՝ աշխարհի, տվյալ երկրի, քաղաքի կամ գյուղի, որպես այդպիսին, լինել չի կարող:
- Հարց երկրորդ . ի՞նչ ասել է վատ բժիշկ, և ո՞ր հատկանիշներով են արժանանում այդ բնութագրին:
- Ինչպես որ չի կարող լինել «լավագաույն բժիշկ» ընդհանուր առմամբ, այդպես էլ չի կարող լինել «վատ բժիշկ» Ցանկացած բժիշկ, անկախ տարիքից, փորձից, կոչումից, իր աշխատանքի ընթացքում կարող է ունենալ դժվարություններ, բարդություններ, սխալներ, ձախողումներ՝ բարդացած դեպք, սուր գործընթացի քրոնիկացում, անտեղի հեռացված օրգան, անգամ ավելի ծանր հետևանքներ: Եվ դա չի կարող արժեզրկել նրա մինչև այդ կատարած մեծ աշխատանքը այլ բազմաթիվ բուժառուների հետ, չի կարող զրոյացնել հարյուրավոր կամ հազարավոր բարեհահաջող ավարտված դեպքերը:
Ցանկացած բժշկի գործունեության արդյունքում որոշակի տոկոսի մոտ չեն կարող չլինել բարդություններ. այդպիսին են մարդու օրգանիզմը, բնությունը, մարդու ցանկացած գործունեությունը: Բժիշկն էլ մարդ է կարող է սխալվել, եթե սրան գումարում ենք նաև այլ իրենից չկախված հանգամանքներ, որոնք բացասական են ազդում բուժման գործընթացի վրա: Եթե որևէ բժշկի բուժառուների թիվն անցել է 1.000, ապա առնվազն 50 մոտ պետք է բարդություններ եղած լինեն, իսկ 10.000-ի մոտ առնվազն 500-ը պետք դժգոհ մնացած լինեն, անկախ բժշկի անուն ազգանունից: Իսկ այդ 500-ը դժգոհելու են, և նրանց լսող և իրավիճակը ճիշտ չգնահատող մարդկանց մոտ կարող է կարծիք ձևավորվել, որ տվյալ մասնագետը «լավը չէ»... Իրականում եթե մարդը սվորել է վեց տարի մինչև դիպլոմը, երկուսից հինգ տարի դիպլոմից հետո, և շարունակաբար աշխատում է իր վրա, ապա վատը լինել չի կարող
- Հարց երրորդ . Ի՞նչ ասել է անփորձ բժիշկ, և ո՞ր հատկանիշներով են արժանանում այդ բնութագրին: Վստահե՞լ սկսնակ բժշկին:
- Սկսնակ կամ վաղ կարիերայի բժիշկ սովորաբար համարվում է մասնագիտություն ստանալուց հետո հինգ տարուց պակաս աշխատածը: Կարող են լինել մասնագետներ, ովքեր երկու երեք տարուց հետո արդեն ի վիճակի են դժվար դեպքեր վարել, կարող է նաև 7-10 տարի արդեն մասնագետ լինել, սակայն դեռևս բավարար վստահություն չունենա: Սկսնակ բժիշկը կարող է շատ հաջող դեպքեր վարել և հրաշալի արդյունքներ ունենալ, սրան զուգահեռ ամենափորձառու բժիշկը, կարող է պարզ դեպքում, անկախ իր կամքից, սխալներ թույլ տալ:
23.03.2026
Վալենտին Իվանովիչ Դիկուլը ծնվել է 1948 թ. ապրիլի 3-ին Կաունաս (Լիտվա) քաղաքում: Ծնողների մահվան պատճառով տղան ապրել է մանկատանը: Այնտեղ նա սովորել է ձեռնածություն և ակրոբատիկա...
03.04.2025
Բոկերիան աշխարհի այն քիչ սրտավիրաբույժների շարքին է դասվում, ովքեր կատարում են սրտի հետ կապված վիրահատությունների հայտնի արսենալ՝ ամենատարբեր ախտահարումների դեպքում: Վիրահատություններից շատերն այսօր աշխարհում չունեն...
22.12.2024
84-ամյա անվանի բժիշկ-գիտնական Հայրապետ Գալստյանը կյանքի 64 տարիները նվիրել է մարդկանց կյանքերի փրկության կարևոր գործին...
23.05.2024
Սիրելի՛ համալսարանականներ, ձեր ուշադրությանն ենք ներկայացնում բժշկագիտության մեջ մեծ ավանդ ունեցած ևս 10 հայ կին գիտնականի անուն...
22.05.2024
Նոբելյան առաջին հայազգի դափնեկիր, Երևանի Մխիթար Հերացու անվան պետական բժշկական համալսարանի պատվավոր դոկտոր, ամերիկահայ ականավոր գիտնական...
01.02.2024
Երևանի բժշկական ինստիտուտի բուժական ֆակուլտետում Գագիկ Բազիկյանը սովորել է 1966-1972 թվականներին: 1973 թվականին նա ընդունվել է Ռենտգենոլոգիայի և օնկոլոգիայի ինստիտուտ...
21.06.2023
Խոսենք «Արմենիա» ՀԲԿ արյան ծառայության մասին:
Կենտրոնում կատարվում են արյան հետ կապված այն գործառույթները, որոնք իրականացվում են...
12.06.2023
Մեդ-Պրակտիկ թիմի կողմից որոշում կայացվեց 2007 թվականին հրապարակվող «Ֆարմացևտ պրակտիկ» պարբերականի շրջանակում պրոֆեսոր Արմեն Չարչյանին հարցազրույցի ժամանակ հնչած...
03.05.2023
Մաշտոցի պողոտայով զբոսնելիս դժվար թե որևէ մեկն անտարբեր անցնի ծաղկեփունջը ձեռքին սպասող կամ անհանգստությամբ լցված հայրիկների, ծննդկանի հարազատների կողքով...
30.03.2023
Պրոֆեսոր Զարեհ Տեր-Ավետիքյանը Հայաստանի առողջապահության ոլորտի, բժշկագիտության նվիրյալներից է, որը մինչ օրս աշխատում է՝ բժշկական գիտելիքներով զինելով ապագա բժիշկներին, փրկելով բազմաթիվ կյանքեր...
20.01.2023
Կանանց առողջությանը և մայրությանը վերաբերող հարցերը բժշկական գիտությունների դոկտոր, ԵՊԲՀ մասնագիտական և շարունակական կրթության կենտրոնի մանկաբարձության և գինեկոլոգիայի ամբիոնի պրոֆեսոր...
24.10.2022
Բժիշկ Կարպիս Հարպոյեան
Մոնրէալ, 24 Յուլիս 2022
Բժիշկ Յարութիւն Մինասեանի մասին գրած եմ «Հայրենի բազմավաստակ բժիշկ հոգեբուժ...
06.09.2022
ԵՊԲՀ-ն հիշում ու գնահատում է իր նվիրյալներին, արժևորում նրանց կատարած տեսական ու գործնական աշխատանքը, տարիների վաստակը և փոխանցում նոր սերնդին՝ կոչումով բժշկի առաքելությունը շարունակելու...
22.07.2022
«Արմենիա» հանրապետական բժշկական կենտրոնի դիմածնոտային վիրաբուժության բաժանմունքի ղեկավար, դիմածնոտային վիրաբույժ, բժշկական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ Արեգ Սեփյանը զբաղվում է դիմածնոտային...
06.04.2022
ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ
-
Ժողովրդական դեղամիջոցներ
-
Հղիություն. 4-րդ ամիս
-
Հղիություն. 7-րդ ամիս
-
Կոճապղպեղ նույնն է՝ իմբիր, Ginger եւ Zingiber Officinale
-
«Արագիլ» հիմնադրամը ստեղծված է՝ օգնելու անպտղությամբ տառապող զույգերին. Կարինե Թոխունց
-
Հղիություն. 6-րդ ամիս
-
Հղիություն. 2-րդ ամիս
-
Ամուսնական առաջին գիշերը
- 4-7 ամսական երեխաների սնուցումը
-
Ընկերության մասին
-
Խնձորը` պզուկների դեմ. ազատվիր նրանցից 1 գիշերվա ընթացքում
-
Ինչպես ազատվել անցանկալի մազերից
-
Պարզվում է ապագա երեխայի սեռը կախված է մայրիկի սնունդից
-
Դդում
-
Հիվանդություն, որը փոխում է մեր կյանքը` կրծագեղձի քաղցկեղ
-
Կոճապղպեղ՝ նիհարելու համար (կոճապղպեղի թեյ)
-
Սեռական գրգռում
-
Արգանդի միոմա. նախանշանները, պատճառներն ու բուժումը
-
Հղիություն. 1-ին ամիս
-
Երիցուկ դեղատնային - Ромашка аптечная - Matricaria chamomilla L.
-
Չիչխանի օգտակար հատկությունները
-
Քարավուզ (նույն ինքը՝ նեխուր)
-
Ինչպես ազատվել բերանի վատ հոտից`պարզ միջոց
-
Դիմակներ` մազերի համար
-
Կրծքի ցավե՞ր ունեք. ինչ անել
-
Հեշտոցային արտադրության պատճառները. մասնագետի անդրադարձը
-
Ընդհանուր տեղեկություններ մարմնի համակարգերի մասին
- Բերանի խոռոչի լորձաթաղանթի ախտահարումը սովորական բշտախտի ժամանակ (սկիզբը` նախորդ համարում)
-
Հիվանդություն, որի համար պետք չէ ամաչել (թութք)
-
Ընտրություն ըստ հորոսկոպի
- Խոսենք այդ մասին. ձեռնաշարժություն
-
Հղիությունը և նախապատրաստվելը դրան
-
Երբ գլխացավն ախտանիշ է: Հանճարեղ և օժտված մարդկանց հիվանդություն
-
Լեղաքարային հիվանդություն. բուժման մեթոդները
-
Սեռական թուլության առաջին նախանշանները. news.am
-
Ուլտրաձայնային դոպլերոգրաֆիա (երկակի (դուպլեքս) անոթների)
-
Էկզեմայի տեսակները և բուժումը
-
Իրիդիոսքրինինգ
-
ՈւՆԱԲԻ: Արևելյան բժշկության գաղտնիքները
-
Գամմա-դանակը նշտարի փոխարեն















Գիտական բժշկություն
Հիվանդություններ
Ավանդական բժշկություն
Առողջ ապրելակերպ
Կոսմետոլոգիա
Բժշկական իրավունք
Ալգորիթմեր, թեստեր
Թվեր, փաստեր, դեպքեր
Պատմական խրոնիկա
Աֆորիզմներ
Կարիերային սանդուղքով
Երեխա
Կին
Տղամարդ
Ռեյթինգային համակարգ