Արոմաթերապիա. եթերային յուղերի օգտակար հատկությունները

Մեր խորագրի հյուրն է «Հանուն ընտանիքի և առողջության համահայկական ասոցիացիայի»  հովանու տակ գործող "Երիտասարդական վերնիսաժ" կլինիկայի աշխատակից` մանկաբույժ-նեոնատոլոգ, արոմաթերապևտ, կինեզոլոգ, ռեֆլեքսաթերապևտ Վաչագան Ենոքյանը։

- Շնորհակալություն, պ-ն Ենոքյան, որ արձագանքեցիք Ձեզ հետ զրուցելու մեր խնդրանքին։ Կցանկանայի ծանոթանալ ձեր կենտրոնի պատմությանը, հիմնադրման հանգամանքներին և գործունեության ոլորտին։

-"Հանուն ընտանիքի և առողջության համահայկական ասոցիացիան" հիմնադրվել է 1996 թ., այսինքն` արդեն 15-րդ տարին է, ինչ գործում է։ Մեր կենտրոնի տնօրենն է պրոֆեսոր, մանկաբարձ-գինեկոլոգ Մերի Արտավազդի Խաչիկյանը։ Ավելի ուշ արդեն կենտրոնին առընթեր ստեղծվել է "Երիտասարդական վերնիսաժ" կլինիկան, որտեղ էլ մենք հիմա գտնվում ենք։ Մեր հիմնական նպատակը դեռահասների սոցիալական վիճակի հետազոտումն ու առողջության պահպանումն է։ Մեր կենտրոնը ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ին կից ասոցիացիայի անդամ է, որի հետ էլ միասին իրականացնում ենք վերոհիշյալ ծրագիրը։

- Ինչպե՞ս եք վերաբերվում այն տարածված կարծիքին, որ արոմաթերապիան այդքան էլ մոտ չէ կիրառական բժշկությանը և կարող է վստահություն չառաջացնել հասարակության լայն շրջանակներում։

- Ասեմ Ձեզ` եթե Դուք այս հարցը տայիք 10-12 տարի առաջ, ես Ձեզ հետ կհամաձայնվեի։ Բայց հիմա արդեն մարդիկ վերադառնում են իրենց արմատներին։ Ես մի օրինակ բերեմ. այսօրվա դրությամբ Հայաստանի հանրապետություն է ներկրվում մոտ 12 000 անուն դեղամիջոցներ, որոնք այսպես, թե այնպես անդրադառնում են դեռահասների առողջության վրա։ Ի դեպ, բնակչության ոչ բոլոր խավերը կարող են իրենց թույլ տալ ձեռք բերել դրանք։ Սրանից ելնելով` բոլոր տեսակի հիվանդությունները բուժել, առավել ևս կանխել կարելի է տարբեր բույսերի, դրանց եթերային յուղերի, այսինքն` արոմաթերապիայի միջոցով։ Ինչպես գիտենք, ոչ ավանդական բժշկության տեսակները 100-ից ավելի են, որոնց թվում են տավասոթերապիան, ֆիտոթերապիան, սթոունթերապիան, հիրուդոթերապիան և իհարկե արոմաթերապիան։

Ես ինքս մանկաբույժ եմ` 26 տարվա աշխատանքային ստաժով, որոնցից 18-ը աշխատել եմ Մարգարյանի անվան "Մոր և մանկան առողջության պահպանման գիտահետազոտական կենտրոնում"՝ որպես նեոնատոլոգ։ Հիմա այս երկու աշխատանքները համատեղում եմ։
Այժմ, ցավոք սրտի, շատ քչերը գիտեն արոմաթերապիայի` որպես բժշկության ոլորտի մասին։ Այս տեղեկություններն էլ հիմնականում սահմանափակվում են "տատիկներ-պապիկներ" աղբյուրներով։ Կարող եմ օրինակ բերել. նորածին երեխայի մահճակալի գլխամասում կախում են սոխ կամ սխտոր. չէ՞ որ այդ բույսերն արտազատում են ֆիտոնցիդներ, որոնք էլ վարակազերծում են մանրէները։ Այնպես որ արոմաթերապիան հիմա մեծ վերելք է ապրում, մանավանդ որ այժմ տարբեր դեղատներում կարելի է գտնել բազմաթիվ բույսերի եթերային յուղեր, թուրմեր, որոնք, սակայն, չի կարելի օգտագործել առանց բժիշկի հետ խորհրդակցելու, քանի որ դրանց չափից ավելի կիրառումը կարող է կյանքին վտանգ սպառնալ։

- Կարո՞ղ եք պատմել որոշ եթերային յուղերի օգտակար հատկությունների մասին։

- Ես Ձեզ համար պատրաստել եմ եթերային յուղերով մի քանի սրվակ։ Սրանցից կարող եմ հատկապես նշել լավանդայի, ժասմինի, ռոզմարինի, երիցուկի եթերային յուղերը, որոնցից ցանկացածը ճիշտ օգտագործելու դեպքում կարելի է հրաշալի արդյունքների հասնել։ Օրինակ` ռոզմարինը. այն ունի մի այսպիսի հետաքրքիր հատկություն. բավական է թաշկինակի պոչը մի փոքր թրջել և մոտեցնել քթին, մարդու մոտ անմիջապես վերանում է ցրվածությունը, նա դառնում է ավելի հավաք։ Կամ օրինակ. երեխաների ատամները ծկթելիս ցավը կարելի է վերացնել` նրանց մատների արանքների հատուկ կետերին երիցուկի յուղ քսելով։ Կամ մի ուրիշ հետաքրքրաշարժ տեղեկություն. լավանդայի եթերային յուղը միակն է, որն օգտագործում են մինչև մեկ տարեկան երեխաներին մերսում կատարելիս։

Արոմաթերապիայի միջոցով բուժումն ունի նաև հոգեբանական ասպեկտ. օրինակ` եթերային յուղերով մերսում կատարելիս ես զրուցում եմ մարդու հետ և փորձում գտնել նրա հոգևիճակին համահունչ յուղն ու դրանով իսկ մերսում անել։

- Քանի որ խոսք գնաց եթերային յուղերի մասին, ինձ հետաքրքրեց` արդյոք դուք դրանք ներկրու՞մ եք, թե՞ օգտվում եք մեր հանրապետության տարածքում առկա հումքից։

- Ասեմ Ձեզ, որ Հայաստանը հարուստ է բուժական տարբեր հատկություններով օժտված բույսերով, սակայն ցավով պիտի նշեմ, որ հայրենական գործարարները հանձն չեն առնում այդ հումքի հավաքման և վերամշակման գործընթացը` գործը համարելով ոչ շահութաբեր։ Սրանից ելնելով` մենք ստիպված ենք բուժական և կոսմետիկ բնական նյութերը ներկրել արտասահմանից։

-Տեղեկություններ ունե՞ք` Հայաստանում գործում են նման կենտրոններ, թե՞ դուք միակն եք։

- Ես համոզված եմ, որ Հայաստանում գոյություն ունեն նմանատիպ այլ կենտրոններ, սակայն ոչ մի երաշխիք չեմ կարող տալ դրանցում աշխատող բուժանձնակազմի որակավորման մասին։

- Կարո՞ղ եք ասել՝ ձեր կենտրոնում աշխատող մասնագետները ինչպիսի որակավորում ունեն։

- Ես կարող եմ Ձեզ հավատացնել, որ "Երիտասարդական վերնիսաժ" կլինիկայում աշխատող բոլոր մասնագետներն ունեն բժշկական կրթություն և մեր կենտրոնում աշխատանքը համատեղում են այլ բուժհիմնարկներում աշխատանքի հետ։ Ձեզ կարող եմ տեղեկացնել նաև, որ մեզ մոտ վերապատրաստման մի ամբողջ դասընթաց է անցկացրել Մոսկվայի ավանդական բժշժկության համալսարանի պրոֆեսոր Ա. Ալեքսանդրովան։

- Արդյո՞ք համագործակցում եք աշխարհում և հատկապես ՌԴ-ում և ԱՊՀ մյուս երկրներում գործող նմանատիպ կենտրոնների հետ։

- Մենք դեռ փորձում ենք գտնել համագործակցության եզրեր։

- Իսկ Ձեր կողմից ձեռնարկվու՞մ են որոշակի միջոցառումներ՝ կենտրոնի գործունեության մասին բնակչությանը տեղյակ պահելու ուղղությամբ։

- Մեր գործն ունի ընդամենը մի քանի տարվա պատմություն, և հետագայում, իհարկե, նախատեսվում է մամուլի, հեռուստատեսության միջոցով տեղեկացնել բնակչությանը այս կենտրոնի և մասնավորապես "Երիտասարդական վերնիսաժ" կլինիկայի գործունեության մասին։

- Ըստ Ձեզ՝ ձեր ձեռնարկած գործը Հայաստանում հեռանկարներ ունի՞։

- Իհարկե՛ ունի, և ասեմ` ինչու։ Օրինակ` եթե ասեղնաբուժությունը դրական արդյունք է տալիս ոչ ավել, քան 70% դեպքերում, ապա կարող եմ հավաստիացնել, որ արոմաթերապիայի տված արդյունքը 90-95% դեպքերում դրական է։ Ես հուսով եմ` այս գործը ժամանակի հետ նաև հետևորդներ կունենա։

- Եվ մեր հաճելի զրույցի վերջում Ձեր մաղթանքը մեր ընթերցողին։

- Որպես բժիշկ` առաջին հերթին մաղթում եմ առողջություն։ Պահպանե՛ք ձեր առողջությունը, եղե՛ք բարի։ Ցանկանում եմ, որ ձեր ամսագիրը հասնի ընթերցողի սրտին և նրա կյանքին մի նոր հաճելի բուրմունք տա։

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ